“Калі б сёння хто-небудзь набыў долары па 5200, заўтра курс быў бы 5300”
Банкі вызначаюць паміж сабой справядлівы курс долара. Але пакуль адмаўляюцца па ім гандляваць: 28 красавіка здзелак на міжбанкаўскім рынку амаль не было.
5000 пакупка / 5200 продаж. Такі курс долара сфарміраваўся па выніках першага дню свабодных таргоў на беларускім міжбанкаўскім рынку.
“Сёння набыць долар хацелі і па 4700, і 4750, і 5100. Вось такі калідор, — распавялі Еўрарадыё пра катыроўкі на міжбанкаўскім рынку ў “БПС-Банку”. — Узровень коштаў [кампраміс паміж попытам і прапановай: кошт, па якім суб’екты рынка гатовыя і набываць, і прадаваць тавары і паслугі ў дадзены момант. — Заўв. Еўрарадыё.] прыкладна прызначаны ў раёне 5000 рублёў за долар”.
Нагадаем, увечары 22 красавіка з крыніцаў у банкаўскай сферы стала вядома, што Нацбанк парэкамендаваў камерцыйным банкам не ўздымаць курс долара вышэй за 4500-4600 рублёў. Міжбанкаўскі рынак, які тады толькі-толькі пачаў усталёўвацца на ўзроўні 5000 рублёў за 1 долар, пасля гэтага абмежавання спыніўся. Як высветлілася, амаль на тыдзень: раніцай 28 красавіка ведамства Пятра Пракаповіча сваю рэкамендацыю адмяніла.
Першы дзень неабмежаваных Нацбанкам таргоў прайшоў на міжбанку вельмі асцярожна. Раніцай банкі хацелі набываць долары па 4700-4800 рублёў. Але амаль адразу стала зразумела: так танна валюту ніхто не прадасць.
“Сёння мы на “міжбанк” не выходзілі. Каціроўкі там былі 4800 пакупка на 5200 продаж. Але нас не задавальняла ні тая, ні другая каціроўка, і мы працавалі з кліентамі, — распавялі Еўрарадыё ў “Сомбелбанку”. — Які курс я палічыў бы прымальным? Долар я набываў бы на “міжбанку” па 5000 рублёў. Але мой інтарэс ідзе ўразрэз з сярэднім курсам на міжбанкаўскім рынку. Таму там я нічога не рабіў”.
З апытаных Еўрарадыё банкаў нязначныя здзелкі на міжбанкаўскім рынку 28 красавіка ажыццяўляў толькі “Абсалютбанк”. Астатнія чакалі. У тым ліку і “МТБанк”, дзе лічаць, што курс долара, які сёння ўсталяваўся паміж банкамі, не ёсць курс справядлівы:
Супрацоўнік “МТБанка”: “Я не думаю, што сённяшні міжбанк (асабліва сённяшні) можа паказаць справядлівы курс. Справядзівы курс магчымы толькі пры транспарэнтным рынку, цалкам адкрытым, калі попыт і прапанова выходзяць на адну пляцоўку. Калі ўсе ўсё ведаюць”.
Інакш кажучы — на біржы. Але ад ідэі альтэрнатыўных біржавых таргоў Нацбанк адмовіўся. Як мяркуюць эксперты — менавіта таму, што не захацеў выносіць на ўсеагульны агляд тое, як пад уплывам законаў рынку ў Беларусі ўсталёўваецца “жахлівы” курс долара ў 5000 рублёў. На міжбанку ж біржавы прынцып “празрыстасці” не дзейнічае:
— Міжбанк — гэта калі банк банку прадае валюту, — працягвае супрацоўнік “МТБанка”.
— Яны вырашаюць пытанні сам насам, і няма агульнай карціны?
— Натуральна! Тое ж самае адбываецца, напрыклад, калі вы прыходзіце ў аддзяленне банка і здаеце валюту. Пра дэталі здзелкі ведаюць толькі касір і вы. І ўсё.
Такім чынам, нягледзячы на адмену рэкамендацыі Нацбанка, што стрымлівала міжбанк, здзелак на рынку сёння амаль не было. У “БПС-Банку” гэта патлумачылі так:
“Калі б сёння хто-небудзь набыў долары па 5200, заўтра курс быў бы 5300”.
А ў "Трастбанку" дадалі: сённяшні курс не адпавядае рэальнаму кошту долара. І гэта — на сумленні тых, хто сёння прадае амерыканскую валюту.
Прагноз беларускіх банкаў такі: курс долара на міжбанку ўсталюецца на ўзроўні 5000 рублёў. З аднаго боку, гэта добра: банкі нарэшце змогуць прадаць валюту сваім кліентам-імпарцёрам, а тыя, у сваю чаргу, атрымаюць магчымасць разлічыцца са сваімі пастаўшчыкамі. Адваротны бок медаля такі: у параўнанні са снежнем 2010 года, калі долар можна было свабодна купіць крыху танней за 3100 рублёў, імпарт падаражэе больш чым у паўтара раза. Менавіта такая розніца паміж курсамі долараў да прэзідэнцкіх выбараў і пасля.